Pistolet i rewolwer to dwa podstawowe rodzaje współczesnej broni krótkiej, które na pierwszy rzut oka mogą wydawać się do siebie podobne. Oba są kompaktowymi konstrukcjami przeznaczonymi do trzymania w dłoni, w obu spotykamy lufę, chwyt, mechanizm spustowy oraz przyrządy celownicze. Na tym jednak najważniejsze podobieństwa się kończą. Sposób rozwiązania mechanizmu odpowiedzialnego za przechowywanie i przygotowanie kolejnego naboju do strzału jest zupełnie inny, a różnica ta wpływa na budowę praktycznie całej konstrukcji.
W najczęściej spotykanym współczesnym pistolecie samopowtarzalnym naboje znajdują się w odłączanym magazynku, a mechanizm broni odpowiada za kolejne etapy cyklu jej działania. Rewolwer wykorzystuje natomiast charakterystyczny obrotowy bęben posiadający kilka komór nabojowych. Kolejne komory są ustawiane względem lufy podczas pracy mechanizmu. Ta fundamentalna różnica sprawia, że pistolet i rewolwer reprezentują dwie odmienne filozofie konstrukcyjne, które rozwijały się równolegle przez znaczną część historii nowoczesnej broni palnej.
Czym różni się pistolet od rewolweru?
Najłatwiejszym sposobem na zrozumienie różnicy między pistoletem a rewolwerem jest przyjrzenie się miejscu, w którym przed oddaniem strzału znajduje się nabój. W typowym pistolecie samopowtarzalnym naboje umieszczone są w magazynku. Z magazynka są następnie wprowadzane do komory nabojowej będącej częścią zespołu lufy. W rewolwerze sytuacja wygląda inaczej, ponieważ poszczególne naboje znajdują się w osobnych komorach wykonanych w obracającym się bębnie.
Bęben jest najbardziej charakterystycznym elementem rewolweru i w ogromnym stopniu determinuje jego wygląd. Po wykonaniu odpowiedniej pracy przez mechanizm kolejna komora zostaje ustawiona w osi lufy. Rewolwer nie potrzebuje więc klasycznego magazynka charakterystycznego dla wielu współczesnych pistoletów samopowtarzalnych.
Różnica konstrukcyjna ma konsekwencje dla wymiarów, pojemności, mechaniki, sposobu obsługi oraz liczby ruchomych części. Nie oznacza to jednak, że jedna koncepcja jest po prostu technicznie lepsza od drugiej. Są to dwa odmienne rozwiązania tego samego podstawowego problemu konstrukcyjnego.
Jak zbudowany jest współczesny pistolet samopowtarzalny?
Pod pojęciem pistoletu może kryć się wiele różnych konstrukcji, jednak obecnie jednym z najbardziej rozpowszechnionych rodzajów jest pistolet samopowtarzalny zasilany z wymiennego magazynka. Jego charakterystycznym elementem jest zamek lub zespół zamka przemieszczający się podczas cyklu działania broni. W zależności od konstrukcji poszczególne modele mogą wykorzystywać odmienne systemy działania i ryglowania.
Podstawowymi elementami są między innymi lufa, komora nabojowa, szkielet, zamek, mechanizm spustowo-uderzeniowy oraz magazynek. W nowoczesnych modelach szkielet może być wykonywany zarówno z metalu, jak i z materiałów polimerowych, co pozwoliło konstruktorom znacząco zmniejszyć masę broni.
Magazynek najczęściej znajduje się wewnątrz chwytu. Takie rozwiązanie umożliwia zachowanie stosunkowo niewielkiej szerokości całej konstrukcji przy jednoczesnym umieszczeniu określonej liczby nabojów. Współczesne magazynki mogą mieć różną budowę i pojemność zależnie od konkretnego modelu, kalibru oraz przeznaczenia broni.
Jak zbudowany jest rewolwer?
Rewolwer wykorzystuje zupełnie inną koncepcję. Jego centralnym elementem jest bęben posiadający kilka komór nabojowych. W klasycznym ujęciu każda komora może zostać potraktowana jako osobne miejsce dla naboju, które kolejno ustawiane jest w odpowiednim położeniu względem lufy.
Bęben znajduje się w szkielecie rewolweru. W wielu współczesnych konstrukcjach może zostać odchylony na bok w celu uzyskania dostępu do komór. Istnieją jednak również inne rozwiązania historyczne i konstrukcyjne.
Charakterystyczną cechą rewolweru jest brak typowego ruchomego zamka obejmującego lufę, jaki można zobaczyć w wielu pistoletach samopowtarzalnych. Nie oznacza to jednak, że rewolwer jest urządzeniem pozbawionym skomplikowanej mechaniki. W jego wnętrzu znajduje się system odpowiadający między innymi za obrót i prawidłowe ustawienie bębna oraz działanie mechanizmu spustowo-uderzeniowego.
Właśnie dlatego popularne stwierdzenie, że rewolwer jest po prostu „prostą bronią”, jest pewnym uproszczeniem. Jego zasada działania może być intuicyjna do zrozumienia, ale sam mechanizm musi bardzo precyzyjnie kontrolować położenie bębna względem pozostałych elementów konstrukcji.
Magazynek i bęben – podstawowa różnica między pistoletem a rewolwerem
Porównując pistolet i rewolwer, bardzo szybko dochodzimy do magazynka oraz bębna. Elementy te pełnią podobną ogólną funkcję związaną z przechowywaniem dostępnej amunicji, ale realizują ją w całkowicie odmienny sposób.
W pistolecie magazynek jest zazwyczaj osobnym, wymiennym elementem. Wewnątrz znajduje się sprężyna i donośnik odpowiadające za przemieszczanie nabojów w kierunku górnej części magazynka. Sam magazynek nie jest natomiast komorą nabojową – nabój przed strzałem znajduje się w komorze związanej z lufą.
W rewolwerze komory nabojowe znajdują się bezpośrednio w bębnie. Bęben jest integralnym elementem mechanizmu broni i obraca się tak, aby kolejne komory zajmowały odpowiednie położenie względem lufy.
To właśnie ta różnica w ogromnym stopniu determinuje konstrukcję obu rodzajów broni.
Dlaczego pistolety mogą mieć większą pojemność?
Jedną z najbardziej widocznych różnic pomiędzy wieloma współczesnymi pistoletami a rewolwerami jest liczba nabojów, którą może pomieścić konstrukcja. W rewolwerze ograniczenie wynika przede wszystkim z fizycznych rozmiarów bębna. Każda dodatkowa komora zajmuje miejsce, a zwiększanie ich liczby może oznaczać konieczność zwiększenia średnicy bębna albo zastosowania innych zmian konstrukcyjnych.
W pistolecie sytuacja wygląda inaczej. Magazynek umieszczony w chwycie może być zaprojektowany w taki sposób, aby naboje znajdowały się w określonym układzie pozwalającym efektywnie wykorzystać dostępną przestrzeń. Dzięki temu wiele współczesnych pistoletów może posiadać większą pojemność bez konieczności stosowania elementu odpowiadającego szerokiemu bębnowi rewolweru.
Nie oznacza to jednak, że wszystkie pistolety mają dużą pojemność ani że każdy rewolwer posiada taką samą liczbę komór. Na rynku występuje ogromna liczba konstrukcji, a ich parametry zależą między innymi od wymiarów, kalibru i założeń projektowych.
Różnice w szerokości i kształcie konstrukcji
Bęben wpływa nie tylko na pojemność rewolweru, ale również na jego geometrię. W centralnej części broń musi być na tyle szeroka, aby pomieścić bęben wraz z komorami. Z tego względu charakterystyczna sylwetka rewolweru jest bardzo łatwa do rozpoznania.
Pistolet samopowtarzalny ma zazwyczaj bardziej płaski profil. Magazynek znajduje się w chwycie, a zamek może posiadać stosunkowo niewielką szerokość. Oczywiście poszczególne modele znacząco różnią się wymiarami – istnieją zarówno bardzo małe pistolety, jak i duże konstrukcje sportowe czy przeznaczone do innych wyspecjalizowanych zastosowań.
Podobnie wygląda sytuacja z rewolwerami. Kompaktowy model może znacząco różnić się od dużego rewolweru wykorzystującego większy nabój. Dlatego ogólne różnice konstrukcyjne warto traktować jako charakterystykę danych rodzin broni, a nie bezwzględną regułę dotyczącą każdego istniejącego modelu.
Mechanizm SA i DA – co oznaczają te skróty?
Przy porównywaniu pistoletów i rewolwerów często pojawiają się oznaczenia SA oraz DA. SA oznacza Single Action, natomiast DA – Double Action. Terminy odnoszą się do sposobu działania mechanizmu spustowo-uderzeniowego.
W mechanizmie Single Action naciśnięcie spustu wykonuje zasadniczo jedną podstawową czynność związaną ze zwolnieniem wcześniej przygotowanego mechanizmu uderzeniowego. W Double Action praca spustu może realizować więcej czynności w ramach jednego ruchu.
W przypadku rewolwerów spotykane są zarówno klasyczne konstrukcje Single Action, jak i bardzo popularne rozwiązania Double Action. Istnieją również różne odmiany systemów stosowanych w pistoletach.
Nie należy więc utożsamiać określenia Single Action wyłącznie z rewolwerem ani Double Action wyłącznie z pistoletem. Są to terminy opisujące mechanizm, a nie całą kategorię broni.
Rewolwer Single Action – konstrukcja, która zapisała się w historii
Rewolwery Single Action są bardzo mocno związane z historią broni palnej XIX wieku. W tego typu konstrukcjach mechanizm wymaga odpowiedniego przygotowania przed pracą spustu. Rozwiązanie to było stosowane w wielu historycznych modelach i do dziś pozostaje obecne w konstrukcjach inspirowanych klasyczną bronią.
Z perspektywy rozwoju techniki rewolwer Single Action jest niezwykle interesujący, ponieważ pokazuje etap ewolucji pomiędzy wcześniejszymi rodzajami broni krótkiej a bardziej zaawansowanymi mechanizmami późniejszych dekad.
Współcześnie konstrukcje tego rodzaju są kojarzone przede wszystkim z klasyczną stylistyką i historią strzelectwa. Sam mechanizm pozostaje jednak ważnym punktem odniesienia przy omawianiu rozwoju nowoczesnej broni krótkiej.
Rewolwer Double Action – dalszy rozwój mechanizmu
Rozwój mechanizmu Double Action zwiększył możliwości rewolweru poprzez połączenie kilku czynności mechanicznych z ruchem spustu. W typowej konstrukcji DA praca mechanizmu jest związana również z przygotowaniem układu uderzeniowego i właściwym ustawieniem bębna.
Rozwiązanie to wymaga precyzyjnej współpracy wielu niewielkich części. Bęben musi obracać się o odpowiedni kąt i zatrzymywać dokładnie w wymaganym położeniu. Z tego względu konstrukcja rewolweru, mimo pozornej prostoty zewnętrznej, jest przykładem zaawansowanej mechaniki precyzyjnej.
Wiele modeli określanych jako DA/SA pozwala na funkcjonowanie mechanizmu w obu trybach. Pokazuje to, jak daleko współczesne konstrukcje odeszły od bardzo prostego stereotypowego podziału na „skomplikowany pistolet” i „prosty rewolwer”.
Pistolet samopowtarzalny wykorzystuje energię powstającą podczas strzału
Jedną z zasadniczych cech wielu współczesnych pistoletów jest wykorzystanie części energii powstającej podczas strzału do wykonania cyklu pracy mechanizmu. Istnieje wiele systemów działania, dlatego nie można opisać wszystkich pistoletów za pomocą jednego schematu technicznego.
Ogólna idea polega jednak na tym, że konstrukcja wykonuje część czynności automatycznie po oddaniu strzału. Stąd określenie „samopowtarzalny”. Broń przygotowuje się mechanicznie do kolejnego cyklu bez konieczności ręcznego wykonywania pełnej sekwencji po każdym strzale.
Rewolwer realizuje ten proces inaczej. Kolejna komora bębna jest ustawiana poprzez pracę jego mechanizmu. Nie ma tutaj klasycznego cyklu przesuwającego się zamka charakterystycznego dla wielu pistoletów.
Niezawodność pistoletu i rewolweru – dlaczego odpowiedź nie jest oczywista?
Bardzo często można spotkać stwierdzenie, że rewolwer jest z definicji bardziej niezawodny od pistoletu. Historycznie przekonanie to miało pewne podstawy, szczególnie jeśli porównywano dojrzałe konstrukcje rewolwerowe z wczesnymi generacjami pistoletów samopowtarzalnych. Współczesna sytuacja jest jednak znacznie bardziej złożona.
Nowoczesne pistolety renomowanych producentów powstają przy wykorzystaniu bardzo dokładnych metod produkcji i mogą charakteryzować się wysoką powtarzalnością działania. Jednocześnie rewolwer również posiada mechanizm składający się z części, które mogą ulec zużyciu, zabrudzeniu albo uszkodzeniu.
Dlatego niezawodności nie należy oceniać wyłącznie na podstawie kategorii broni. Znaczenie mają jakość konkretnego modelu, stan techniczny, prawidłowa konserwacja, zgodność stosowanej amunicji z wymaganiami producenta i ogólne warunki eksploatacji.
Czy rewolwer rzeczywiście ma mniej części?
Rewolwer sprawia wrażenie prostszego urządzenia, ponieważ z zewnątrz widocznych jest stosunkowo niewiele ruchomych elementów. Brak przesuwającego się zamka może dodatkowo wzmacniać takie wrażenie.
Po zajrzeniu do mechanizmu okazuje się jednak, że konstrukcja musi precyzyjnie sterować obrotem bębna, jego blokowaniem oraz działaniem mechanizmu uderzeniowego. Poszczególne części muszą współpracować z dużą dokładnością.
Pistolet wykorzystuje inny zestaw mechanizmów. W zależności od modelu może posiadać ruchomy zamek, sprężynę powrotną, mechanizm ryglujący i inne elementy charakterystyczne dla konkretnego systemu.
Nie warto więc sprowadzać porównania do liczby części. Ważniejsze jest to, że oba typy broni rozwiązują podobne zadania za pomocą zupełnie innych mechanizmów.
Zalety konstrukcji pistoletu samopowtarzalnego
Najważniejszą cechą współczesnego pistoletu jest możliwość stworzenia stosunkowo kompaktowej konstrukcji korzystającej z wymiennego magazynka. Rozwiązanie to pozwala producentom projektować modele o różnej pojemności, wielkości i przeznaczeniu.
Kolejną cechą jest stosunkowo płaska budowa. Brak bębna sprawia, że szerokość wielu pistoletów może być niewielka. Rozwój materiałów polimerowych dodatkowo umożliwił zmniejszenie masy części współczesnych konstrukcji.
Pistolety oferują także ogromną różnorodność rozwiązań technicznych. Dostępne są odmienne mechanizmy spustowe, systemy zabezpieczeń, wielkości szkieletów i sposoby wykonania. Współczesny pistolet nie jest więc jedną konstrukcją, lecz całą rodziną bardzo zróżnicowanych rozwiązań.
Ograniczenia konstrukcji pistoletu
Zalety wynikające z samopowtarzalnego mechanizmu wiążą się jednocześnie z większą liczbą procesów zachodzących podczas cyklu działania. Ruch zamka, praca sprężyn, współpraca magazynka i innych elementów muszą przebiegać prawidłowo.
Pistolet jest więc systemem, w którym kilka podzespołów współdziała ze sobą w bardzo krótkim czasie. Nie należy interpretować tego jako wady samej kategorii – nowoczesne konstrukcje mogą być niezwykle dopracowane – ale jest to istotna różnica w porównaniu z zasadą działania rewolweru.
Znaczenie ma również dopasowanie magazynka do konkretnego modelu oraz jego stan techniczny. Magazynek nie jest jedynie pojemnikiem na naboje, lecz funkcjonalną częścią systemu zasilania.
Zalety konstrukcji rewolweru
Najbardziej charakterystyczną zaletą rewolweru jest bezpośredniość jego koncepcji mechanicznej. Amunicja znajduje się w komorach bębna, a obrót tego elementu ustawia kolejne komory względem lufy. Nie jest potrzebny wymienny magazynek ani typowy dla wielu pistoletów cykl pracy zamka.
Konstrukcja rewolweru umożliwia również łatwą wizualną identyfikację wielu jego podstawowych elementów. Bęben, kurek w modelach posiadających zewnętrzny kurek, lufa i spust tworzą układ, którego ogólną zasadę można stosunkowo łatwo zrozumieć.
Dużą zaletą z perspektywy historii techniki jest również trwałość samej koncepcji. Rewolwery są produkowane od XIX wieku do dziś, mimo ogromnego rozwoju pistoletów samopowtarzalnych. Oznacza to, że konstrukcja nadal posiada cechy cenione przez część użytkowników.
Ograniczenia konstrukcji rewolweru
Najbardziej oczywistym ograniczeniem jest fizyczny rozmiar bębna. Liczba komór jest ograniczona jego średnicą oraz wymiarami zastosowanego naboju. Zwiększenie pojemności może wymagać zwiększenia gabarytów całego elementu.
Bęben wpływa również na szerokość broni. Nawet jeżeli chwyt jest stosunkowo smukły, centralna część konstrukcji musi pomieścić obracający się cylinder.
Kolejną cechą jest występowanie szczeliny pomiędzy przednią częścią bębna a lufą w typowych konstrukcjach rewolwerowych. Jest ona konsekwencją samej architektury urządzenia i stanowi jedną z charakterystycznych różnic względem pistoletu posiadającego komorę związaną bezpośrednio z zespołem lufy.
Ergonomia – dlaczego oba rodzaje broni mogą być odczuwane zupełnie inaczej?
Kształt pistoletu jest w dużej mierze determinowany przez obecność magazynka w chwycie. Konstruktor musi więc pogodzić ergonomię z wymiarami systemu zasilania. W przypadku magazynków o większej pojemności wpływa to między innymi na szerokość i geometrię chwytu.
Rewolwer nie posiada magazynka wewnątrz chwytu, dzięki czemu projektanci mają pod pewnymi względami większą swobodę jego kształtowania. Jednocześnie bęben narzuca własne ograniczenia wymiarowe w centralnej części konstrukcji.
Nie istnieje przy tym jeden uniwersalny kształt odpowiedni dla każdego użytkownika. Wielkość dłoni, długość palców i indywidualne preferencje powodują, że dwa modele należące do tej samej kategorii mogą być odbierane zupełnie inaczej.
Pistolet i rewolwer w strzelectwie sportowym
Obie konstrukcje znalazły swoje miejsce w strzelectwie sportowym. Istnieją konkurencje i formy rywalizacji wykorzystujące zarówno pistolety, jak i rewolwery. Wyspecjalizowane modele sportowe mogą znacząco różnić się od standardowych konstrukcji użytkowych.
W przypadku broni sportowej producenci mogą przykładać szczególną uwagę do jakości mechanizmu spustowego, ergonomii chwytu, przyrządów celowniczych, wyważenia oraz jakości wykonania lufy.
Sam podział na pistolet i rewolwer nie mówi więc wszystkiego o charakterystyce konkretnego egzemplarza. Przeznaczenie konstrukcji jest równie istotne jak podstawowy sposób jej działania.
Pistolet i rewolwer w historii broni krótkiej
Rewolwer odegrał ogromną rolę w rozwoju broni krótkiej w XIX wieku. Zastosowanie obrotowego bębna pozwoliło stworzyć praktyczne konstrukcje wielostrzałowe na długo przed tym, zanim pistolety samopowtarzalne osiągnęły dojrzałość technologiczną.
Pod koniec XIX i na początku XX wieku sytuacja zaczęła się zmieniać. Rozwój amunicji zespolonej, mechaniki precyzyjnej oraz nowych systemów działania umożliwił powstawanie coraz bardziej niezawodnych pistoletów samopowtarzalnych.
W XX wieku pistolety zaczęły zdobywać coraz większe znaczenie, ale nie doprowadziło to do zniknięcia rewolwerów. Obie koncepcje przetrwały do współczesności i nadal są rozwijane przez producentów.
To interesujący przykład sytuacji, w której nowsza technologia nie wyparła całkowicie starszej. Zamiast tego obie konstrukcje znalazły własne miejsce na rynku.
Czy pistolet jest nowocześniejszy od rewolweru?
Chronologicznie dojrzałe pistolety samopowtarzalne pojawiły się później niż klasyczne rewolwery, ale nie oznacza to, że każdy współczesny rewolwer jest konstrukcją przestarzałą. Dzisiejsze modele wykorzystują nowoczesne materiały, precyzyjną obróbkę CNC i współczesne technologie produkcyjne.
Podobnie klasyczna zasada działania pistoletu może mieć ponad sto lat, mimo że konkretny model został zaprojektowany niedawno.
Określenie „nowoczesny” powinno więc odnosić się raczej do sposobu wykonania i zastosowanych rozwiązań niż do samego podziału na pistolet i rewolwer.
Rewolwer czy pistolet – nie istnieje jedna odpowiedź dla wszystkich
Pytanie „co jest lepsze – pistolet czy rewolwer?” jest zbyt ogólne, aby można było udzielić jednej uniwersalnej odpowiedzi. Oba rodzaje broni mają inne cechy wynikające bezpośrednio z ich konstrukcji.
Pistolet samopowtarzalny może oferować płaską konstrukcję, wymienne magazynki oraz dużą różnorodność dostępnych konfiguracji. Rewolwer wykorzystuje natomiast bęben z osobnymi komorami i charakterystyczny mechanizm obrotowy. Różnice dotyczą również szerokości, pojemności, ergonomii i budowy mechanizmu.
Przy porównywaniu konkretnych modeli znacznie rozsądniej analizować ich rzeczywiste parametry, jakość wykonania, przeznaczenie i zgodność z potrzebami użytkownika niż opierać decyzję wyłącznie na kategorii konstrukcji.
Pistolet a rewolwer – najważniejsze różnice w skrócie
Najważniejsza różnica pomiędzy pistoletem samopowtarzalnym a rewolwerem dotyczy sposobu przechowywania i przygotowywania kolejnych nabojów. Pistolet wykorzystuje zazwyczaj wymienny magazynek oraz pojedynczą komorę nabojową związaną z lufą, natomiast rewolwer posiada obrotowy bęben z kilkoma osobnymi komorami.
Ta jedna fundamentalna różnica wpływa na niemal wszystkie pozostałe cechy obu konstrukcji. Pistolet może być stosunkowo płaski i korzystać z magazynków o różnej pojemności. Rewolwer jest zazwyczaj szerszy w miejscu bębna, a liczba dostępnych komór jest bezpośrednio związana z jego wymiarami.
Różnią się również mechanizmy odpowiedzialne za przygotowanie konstrukcji do kolejnego cyklu. W pistolecie samopowtarzalnym część energii związanej ze strzałem jest wykorzystywana do pracy mechanizmu. W rewolwerze kolejne komory bębna ustawiane są przez jego własny układ mechaniczny.
Podsumowanie – czym różni się pistolet od rewolweru?
Pistolet i rewolwer reprezentują dwie odmienne koncepcje budowy broni krótkiej. W pistolecie samopowtarzalnym amunicja znajduje się najczęściej w wymiennym magazynku, a pojedynczy nabój jest umieszczany w komorze związanej z lufą. Rewolwer wykorzystuje natomiast obrotowy bęben, którego poszczególne komory mieszczą naboje i kolejno ustawiane są względem lufy.
Z tej podstawowej różnicy wynikają kolejne. Pistolety mogą posiadać stosunkowo płaską konstrukcję i oferować różne pojemności magazynków. Rewolwery charakteryzują się większą szerokością w miejscu bębna i innym sposobem działania mechanizmu. Różnice dotyczą również ergonomii, budowy mechanizmu spustowego oraz liczby elementów uczestniczących w cyklu działania.
Nie oznacza to jednak, że jedna z tych konstrukcji jest pod każdym względem lepsza. Pistolet i rewolwer są rozwiązaniami powstałymi w różnych okresach rozwoju techniki, które do dziś funkcjonują równolegle. Współczesne modele obu typów mogą wykorzystywać zaawansowane materiały, precyzyjne metody produkcji oraz rozwiązania rozwijane przez dziesięciolecia.
Dlatego porównanie „pistolet a rewolwer” najlepiej traktować nie jako poszukiwanie bezwzględnego zwycięzcy, ale jako analizę dwóch różnych sposobów rozwiązania podobnego problemu konstrukcyjnego. Zrozumienie różnic pomiędzy magazynkiem a bębnem, mechanizmem samopowtarzalnym a obrotowym oraz odmienną architekturą obu rodzajów broni pozwala znacznie lepiej zrozumieć zarówno historię, jak i współczesny rynek broni krótkiej.
Pistolet BROWNING Buck Mark Contour Pro kal. 22lr
Pistolet GLOCK 17 (GEN 6) kal. 9x19 - OR - 76227
Rewolwer ALFA 2241 Oksyda 4'' kal.22Lr
Zaloguj przez Facebooka
Zaloguj przez Google